Τετάρτη 28 Σεπτεμβρίου 2022

το ΟΧΙ των Ελλήνων - σπανιο φωτογραφικο υλικο

ΑΡΧΕΙΟ LUCE  πηγη           https://www.archivioluce.com/

28η ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1940: Οι πρώτες ημέρες του πολέμου στη Θεσπρωτία

ΥΛΙΚΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ 
από  28 Οκτωβρίου   έως  10 10-12 Νοεμβρίου 
ΦΙΛΙΑΤΕΣ -ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ 

ΔΕΥΤΕΡΑ 28 ΟΚΤΩΒΡΗ 1940 ΦΙΛΙΑΤΙ

"Μια αδημοσίευτη ματιά στις Φιλιάτες του 40'


Οι Φιλιάτες κατελήφθησαν στις 28 Οκτωβρίου 1940 , το απόγευμα. Οι Ιταλοί κρατούσαν φωτογραφικό υλικό του εκστρατευτικού τους σώματος,  το αρχείο Luce πολλές φορές "στημένη" για προπαγανδιστικούς λόγους .Όλοι οι κατακτητικοί πόλεμοι πρέπει να δικαιολογηθούν στον λαό των χωρών απ' όπου ξεκινα η επιθεση.
28 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ ΦΙΛΙΑΤΕΣ

Δευτέρα 28 Οκτώβρη 1940.

   Πριν καλά καλά  ξημερώσει, τους κατοίκους της μικρής κωμόπολης των Φιλιατών ξάφνιασαν οι εκρήξεις οβίδων πυροβολικού γύρω και μέσα στο Φιλιάτι. Η Ιταλία κήρυξε τον πόλεμο. Ο ιταλικός στρατός επιτέθηκε στις συνοριακές φρουρές και εισέβαλε στην Ελλάδα............

Τη νύχτα που ακολούθησε και την άλλη μέρα άρχισε λεηλασία στο Φιλιάτι. Οι Ιταλοί  παραβίασαν  τα Δημόσια κτήρια , αρχεία και έπιπλα τα πέταξαν  στους δρόμους, μαγαζιά και σπίτια τα λεηλατησαν , εμπορεύματα και νοικοκυριά αρπάχτηκαν.....


ΦΙΛΙΑΤΕΣ ΚΑΤΩ ΠΛΑΤΕΙΑ 
https://diotimae.blogspot.com/2014/05/1940-luce.html

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΦΙΛΙΑΤΩΝ
Ο ι Φιλιαταιοι   είχαν φυγει από  την  πολη  ακολουθώντας  τον ελληνικο στρατό  . 


















ΣΑΓΙΑΔΑ


 

ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΑΛΑΜΑ ΣΤΗΝ ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ
Στις εφτά του Νοέμβρη τη νύχτα, ξέσπασε φοβερή καταιγίδα......
 Στην απέναντι πλευρά του Καλαμά ήταν η δεύτερη γραμμή αντίστασης  του ελληνικού στρατού....
































Το ελληνικό πυροβολικό ήταν ιδιαίτερα εύστοχο και ένα πρωινό την ώρα του συσσιτίου των Ιταλών στου Τάκα  που στρατοπέδευαν, μια οβίδα χτύπησε ανάμεσα στους συγκεντρωμένους στρατιώτες, στο καζάνι με τη μακαρονάδα, προκαλώντας πολλά θύματα.

Ιστορική έμεινε η  φράση του Ιταλού διοικητή  :

«No fatsa Ntoulka»

«όχι πέρασμα από μέρος που να είναι ορατό από το παρατηρητήριο του ελληνικού πυροβολικού  στη θέση Ντούλκα πάνω από τον Παραπόταμο». 































ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ





10-12 Νοεμβρίου 1940 ο ελληνικός στρατός   κινήθηκε επιθετικά κατά του εχθρού.

 















1941 ΟΙ ΓΕΡΜΑΝΟΙ ΣΤΗΝ ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ 

















ΟΙ ΠΡΩΤΕΣ ΜΕΡΕΣ ΤΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ ΣΤΗ ΘΕΣΠΡΩΤΙΑ-  ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΜΗΤΣΗ

                          

Κυριακή 27 Οκτωβρίου 1940.

Φιλιάτες Θεσπρωτίας.

  Αργά το βράδυ, μια πάνοπλη ομάδα Ιταλών στρατιωτών πέρασε τα ελληνοαλβανικά  σύνορα και πλησίασε το ελληνικό φυλάκιο....Ο Ιταλός αρχιφύλακας ανθυπασπιστής ζήτησε από τον Έλληνα λοχία μια κουραμάνα, γιατί τους είχε τελειώσει το ψωμί και θα τους έφερναν την άλλη μέρα. Οι Έλληνες τους έδωσαν πέντε κουραμάνες και κράτησαν μια για τους ίδιους. Η πείνα των Ιταλών ήταν μόνο το πρόσχημα. Στην πραγματικότητα, οι στρατιώτες του Μουσολίνι είχαν πάει για να κατασκοπεύσουν και να δουν την ετοιμότητα του φυλακίου...Περίπου στις 2 το πρωί, οι Ιταλοί στρατιώτες χορτασμένοι πλέον, επέστρεψαν. Αυτή τη φορά δεν είχαν ανάγκη καμιά δικαιολογία. Σύρθηκαν μυστικά γύρω από το φυλάκιο και επιτέθηκαν....

           ( Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΟΠΟΙΙΑ 1940-1941,ΤΕΡΖΑΚΗΣ ΑΓΓΕΛΟΣ)

 

.Ωστόσο, ο πόλεμος δεν είχε ακόμα κηρυχτεί.... 

   Οι ήσυχες φθινοπωρινές ημέρες δεν προμηνούσαν την μπόρα του πολέμου που θα έρχονταν. Όμως η μια ανησυχία πλανιόταν πάνω από την περιοχή μας.

 

Δευτέρα 28 Οκτώβρη 1940.

   Πριν καλά καλά  ξημερώσει, τους κατοίκους της μικρής κωμόπολης των Φιλιατών ξάφνιασαν οι εκρήξεις οβίδων πυροβολικού γύρω και μέσα στο Φιλιάτι. Η Ιταλία κήρυξε τον πόλεμο. Ο ιταλικός στρατός επιτέθηκε στις συνοριακές φρουρές και εισέβαλε στην Ελλάδα. Οι φρουρές ύστερα από μικρή αντίσταση συμπτύχθηκαν. Τα πρώτα θύματα ανάμεσα στους πολίτες ήταν ο δήμαρχος Φιλιατών Παναγιώτης Κύρκος και ο γιος του Δημήτρης, με καταγωγή από την Σίδερη. Μια οβίδα έσκασε μπροστά τους και τους σκότωσε λίγα μέτρα από το σπίτι τους.

 

 Από το χωριό παρακολουθούσαμε τις εκρήξεις στις Κογκέλες. Ήταν τότε γυμνές από δέντρα. Φουρνέλα βάζουν, είπε ο γείτονάς μου ο Πίπης.  Και όμως ήταν βόμβες.

 

Ο πόλεμος ήταν γεγονός.

 

    Η αφήγηση του Γιάννη Κόντη, επικεφαλής ομάδας πολυβόλου του λόχου που ήταν στρατοπεδευμένοςστη Βάναρη, μας δίνει την εικόνα της πρώτης μέρας του πολέμου: «Την Κυριακή το βράδυ βρισκόμουν με άδεια στο χωριό. Πριν ακόμη ξημερώσει ξεκίνησα με τον συγχωριανό μου Φιλίππη, να παρουσιαστούμε στο λόχο.Οι μέρες ήταν κρίσιμες. Δεν προλάβαμε να φτάσουμε στο λόχο. Μας πρόλαβαν τα γεγονότα. Οι εκρήξεις βομβών που ακούγαμε μαρτυρούσε ότι ο πόλεμος είχε αρχίσει. Δεν βρήκαμε το λόχο στη θέση του. Είχε ήδη μετακινηθεί. Εκεί ήταν μόνο το πολυβόλο μας και δυο-τρεις στρατιώτες. Πήραμε το πολυβόλο και ανεβήκαμε στο αντέρεισμα που ελέγχει το δρόμο που έρχεται από το Πλαίσιο. Από κει θα ‘ρχονταν οι Ιταλοί. Πιάσαμε θέση και περιμέναμε. Οι ώρες περνούσαν χωρίς να φαίνεται καμιά κίνηση. Η μικρή αντίσταση που πρόβαλαν τα φυλάκια ανάγκασε τους Ιταλούς να προχωρούν με προφυλάξεις. Κάποια στιγμή στην απέναντι ράχη βλέπουμε να ξεπροβάλει μια μεγάλη ομάδα. Φαίνονταν να είναι πολίτες. Όσο προχωρούσαν τόσο καλύτερα ξεχώριζαν. Ήταν πράγματι πολίτες και ανάμεσά τους ξεχώριζαν τα ράσα ενός παπά. Τι είχε συμβεί; Οι Ιταλοί για ασφάλεια είχαν πάρει από το χωριό πολίτες και τους έβαλαν να προχωρούν μπροστά. Προβληματιστήκαμε.Τι να κάνουμε; Αν πυροβολούσαμε τα θύματα θα ήταν πολίτες. Στην Κιάφα, στο σημείο που κατηφορίζει ο δρόμος προς τη Βάναρη, σταμάτησαν. Ύστερα από λίγο οι πολίτες γύρισαν προς το χωριό. Οι Ιταλοί, που ως τα τώρα δε συνάντησαν αντίσταση, πίστεψαν ότι ο δρόμος ήταν ανοικτός. Προχωρούσαν χωρίς ιδιαίτερες προφυλάξεις. Τους αφήσαμε να μας πλησιάσουν. Όπως ήταν συγκεντρωμένοι βάλαμε με το πολυβόλο. Αρκετοί έπεσαν: νεκροί – τραυματίες; Οι υπόλοιποι σκόρπισαν και καλύφθηκαν.. Οι Ιταλοί μόλις συνήλθαν άρχισαν να βάζουνμε καταιγιστικά πυρά. Δεν είχαμε να κάνουμε κάτι άλλο. Πήραμε το πολυβόλο και φύγαμε. Περάσαμε μέσα από το Φιλιάτι όπου ο ελληνικός πληθυσμός μας παρακολουθούσε . Σε λίγο θα έμπαινε ο ιταλικός στρατός. Στο δρόμο συναντούσαμε και άλλες ομάδες που βάδιζαν να περάσουν τον Καλαμά.Περάσαμε με τη λούντρα. Στην απέναντι πλευρά του Καλαμά ήταν η δεύτερη γραμμή αντίστασης».

 

. Η επαρχία Φιλιατών βρισκόταν στα χέρια των Ιταλών . 

Ο ιταλικός στρατός μπήκε στο Φιλιάτι το απόγευμα της Δευτέρας.

    Οι μουσουλμάνοι των Φιλιατών και των γύρω χωριών, τους επεφύλαξαν θερμή υποδοχή. Άνδρες γυναίκες και παιδιά βγήκαν στους δρόμους και ζητωκραύγαζαν. 

Τη νύχτα που ακολούθησε και την άλλη μέρα άρχισε λεηλασία στο Φιλιάτι. Δημόσια κτήρια παραβιάστηκαν, αρχεία και έπιπλα πετάχτηκαν στους δρόμους, μαγαζιά και σπίτια ανοίχτηκαν, εμπορεύματα και νοικοκυριά αρπάχτηκαν. Οι συνετοί και οι νοικοκυραίοι  μουσουλμάνοι δεν κατόρθωσαν να τους συγκρατήσουν και να αποφευχθεί η λεηλασία. 

   Τα σύνορα της περιοχής Φιλιατών, από τη θάλασσα ως τη Μουργκάνα, κάλυπτε το τάγμα Φιλιατών ενισχυμένο με ντόπιους εφέδρους. Οι Hπειρώτες καλούνταν να υπερασπιστούν την πατρίδα, τον τόπο τους, τις οικογένειές τους. Οι δυνάμεις ήταν μικρές και με ελαφρύ οπλισμό. Είχαν εντολή, μετά τις πρώτες αψιμαχίες,να συμπτυχθούν πέρα από τον Καλαμά, όπου ήταν η δεύτερη γραμμή αντίστασης. Έτσι και έγινε. Αλλού οργανωμένα, αλλού μεμονωμένες ομάδες πολέμησαν ώσπου αργά το βράδυ και οι τελευταίοι στρατιώτες πέρασαν τον Καλαμά, απόσυραν τη λούντρα (σχεδία)και οχυρώθηκαν σε προκαθορισμένες θέσεις. Εκεί πολέμησαν με πείσμα και κράτησαν τη θέση τους δέκα μέρες, παρά τους σφοδρούς βομβαρδισμούς και τις επιθέσεις των ιταλικών δυνάμεων. Κάθε προσπάθειά τους να στήσουν γέφυρα αποτύγχανε.

   Οι Αρχές εγκατέλειψαν το Φιλιάτι και πέρασαν του Καλαμά, όπου συγκεντρώνονταν ο στρατός για να προβάλει αντίσταση. Ένα μέρος πολιτών ακολούθησε το στρατό και τις αρχές . Πολλοί κατευθύνθηκαν στα γύρω ελληνικά χωριά.  Εκεί βρήκαν φιλοξενία στις δύσκολες μέρες που ακολούθησαν. Μερικοί πάλι κλείστηκαν στα σπίτια τους στο Φιλιάτι και περίμεναν με αγωνία. Είχαν ελπίδες στη βοήθεια γειτόνων και φίλων μουσουλμάνων , με τους οποίους ζούσαν ειρηνικά όλα τα χρόνια.Στο Φοινίκι όσο βράδιαζε μεγάλωνε ο φόβος και η αγωνία . Οι άντρες μαζεμένοι στην πλατεία περίμεναν μήπως και κάπου μάθει κάτι. Πολλές οικογένειες διανυκτέρευσαν στη μεγάλη γράβα του χωριού, άλλες πάλι βρήκαν φιλοξενία στα κορφινά σπίτια του χωριού, για να φύγουν στο βουνό αν γίνει κάτι. Όλοι μαζί αντιμετώπιζαν το φόβο καλύτερα .Το ίδιο συνέβαινε σε όλα τα ελληνικά χωριά.

     Η νύχτα και οι επόμενες μέρες πέρασαν μέσα στην αγωνία.  Όμως δεν σημειώθηκαν επιδρομές άτακτων. Κάποιοι από τους φιλοξενούμενους Φιλιακιώτες πήγαν στο Φιλιάτι και επιστρέφοντας μας μετέφεραν την εικόνα της καταστροφής .

     Πέρασαν δέκα μέρες και οι Ιταλοί δεν κατόρθωναν να περάσουν τον Καλαμά. Κάθε προσπάθειά τους να πλησιάσουν, να ανιχνευθούν περάσματα, να  στήσουν γέφυρα, αντιμετωπίζονταν με επιτυχία από τα εύστοχα ελληνικά πυρά. Το ελληνικό πυροβολικό ήταν ιδιαίτερα εύστοχο και ένα πρωινό την ώρα του συσσιτίου των Ιταλών στου Τάκα  που στρατοπέδευαν, μια οβίδα χτύπησε ανάμεσα στους συγκεντρωμένους στρατιώτες, στο καζάνι με τη μακαρονάδα, προκαλώντας πολλά θύματα.

Ιστορική έμεινε η  φράση του Ιταλού διοικητή  :

«No fatsa Ntoulka»

«όχι πέρασμα από μέρος που να είναι ορατό από το παρατηρητήριο του ελληνικού πυροβολικού  στη θέση Ντούλκα πάνω από τον Παραπόταμο». 

 

 

 

  Στις εφτά του Νοέμβρη τη νύχτα, ξέσπασε φοβερή καταιγίδα, ο δυνατός αέρας έφερνε κύματα-κύματα την καταρρακτώδη βροχή οι αστραπές έσχιζαν τον μαύρο ουρανό.  Ανάμεσα στις βροντές και το βουητό του αγέρα ξεχώριζε ένας άλλος θόρυβος ! ήταν εκρήξεις οβίδων και οι ριπές πολυβόλων. Αυτήν τη νύχτα διάλεξε ο ιταλικός στρατός να στήσει γέφυρα και να περάσει τον Καλαμά. Η μάχη συνεχίζονταν ώρες πολλές.

   Όταν κόπασε η καταιγίδα σταμάτησε και η αχολοή της μάχης . Ξημέρωσε μία ήσυχη ημέρα.  Τίποτε δεν θύμιζε τον χαλασμό της νύχτας. Οι Ιταλοί κατόρθωσαν να περάσουν τον Καλαμά και να προχωρήσουν προς την Ηγουμενίτσα και την Παραμυθιά. Η προέλαση τους όμως δεν συνεχίστηκε για πολύ. 

  Ο ελληνικός στρατός για δέκα μέρες πρόβαλλε ηρωική αντίσταση στη γραμμή Καλαμά .Aντιμετώπιζε μεγαλύτερες δυνάμεις σε άνδρες οπλισμό και Αεροπορία. Όμως προκάλεσε απώλειες τον εχθρό και καθυστέρησε τη γρήγορη προέλαση που ονειρευόταν οι Ιταλοί.

   Στις οχτώ Νοεμβρίου οι Ιταλοί μπήκαν στην Ηγουμενίτσα. Μαζί τους και τα ένοπλα τμήματα των μουσουλμάνων που εδώ έστησαν την έδρα τους. Επακολούθησαν τα ίδια τα έκτροπα που σημειώθηκαν και στο Φιλιάτι. Έγιναν λεηλασίες και καταστροφές αρκετών σπιτιών και καταστημάτων, πυρπολήθηκαν καταστήματα. Στην Ηγουμενίτσα έγιναν οι πρώτες εκτελέσεις δύο Ελλήνων  του Χρήστου Πιτούλη και του Χρήστου Τσώνη. Αυτές οι εκτελέσεις σήμαναν την απαρχή των δεινών και του αίματος που πότισε άφθονο,  στη συνέχεια τα χρόνια της κατοχής, τη θεσπρωτική γη

  Η προέλαση των ιταλικών στρατευμάτων πέρα από τον Καλαμά, μας γέμισε απογοήτευση. Δεν μπορούσαμε δεν θέλαμε να πιστέψουμε πως όλα τελείωσαν.

   Οι ελληνικές δυνάμεις αφού με αυταπάρνηση πολέμησαν τους Ιταλούς στην Πίνδο και το Καλπάκι, σταμάτησε την προέλαση τους κι όταν ύστερα από λίγες ημέρες ενισχύθηκε με καινούργιες δυνάμεις, πέρασαν στην αντεπίθεση και τους ανάγκασαν,  ηττημένους και ντροπιασμένους να υποχωρήσουν πέρα από τα ελληνοαλβανικά σύνορα.Το ίδιο έγινε και στο μέτωπο της δικής μας περιοχής. Ο ελληνικός στρατός άρχισε την αντεπίθεση. Βαθιά πέρα από την Ηγουμενίτσα ακούγονταν υπόκωφες εκρήξεις.

Από τις 10-12 Νοεμβρίου 1940 η VIII Μεραρχία   κινήθηκε επιθετικά κατά του εχθρού.

   Την Παρασκευή εικοσιδύο Νοεμβρίου ξημέρωσε μία ήσυχη μέρα. Τίποτε δεν ακουγόταν. Οι ιταλικές δυνάμεις είχαν υποχωρήσει. Έμεναν μόνο μικρά τμήματα οπισθοφυλακής. Με αγωνία περιμέναμε από στιγμή σε στιγμή να αντικρίσουμε παρελαύνουν τα ελληνικά τμήματα .  Το απόγευμα από την Ράχη του χωριού είδαμε στρατιώτες, ακροβολισμένους να ανεβαίνουν από το Καλπάκι (Ελαία) προς το Φιλιάτι. Δεν είχαμε καμιά αμφιβολία, ήταν ο ελληνικός στρατός. Χωρίς να σκεφτούμε τυχόν κινδύνους τρέξαμε και με μια ανάσα ανεβήκαμε τις Κογκέλες.  Τους προλάβομε στην είσοδο των Φιλιατών. Γεμάτοι χαρά τους αγκαλιάσαμε. Δεν ήταν από το τάγμα των Φιλιατών.Μας συνέστησαν να απομακρυνθούμε γρήγορα γιατί μπροστά τους υπήρχαν ιταλικές ομάδες και υπήρχε το ενδεχόμενο να συμπλακούν. Γυρίσαμε στο χωριό. Είχε σουρουπώσει. Εκεί βρίσκονταν από αρκετή ώρα, ομάδα στρατιωτών του τάγματος Φιλιατών και ο  χωριανός μας στρατιώτης Γιάννης Κόντης.Ήτανε σταλμένοι από τη διοίκηση του τάγματος να ζητήσουν από τους κατοίκους να ετοιμάσουν ψωμί κι ότι άλλο μπορούσαν, γιατί το τάγμα προελαύνοντας γρήγορα είχε αποκοπεί από την επιμελητεία.

Στη στιγμή όλοι οι φούρνοι του χωριού άναψαν.

Επιτέλους ελεύθερος ο τόπος ύστερα από είκοσι και πλέον μέρες κατοχής μέσα σε φόβους και αγωνίες.

Όμως ο πόλεμος δεν είχε τελειώσει. Μόλις άρχιζε.

‘’ΘΥΜΑΜΑΙ’’ , Παναγιώτης Μήτσης.

Ύψωμα 731

Η φωνή του Ντον Ερνέστο, στρατιωτικού ιερέα, ηχούσε απόκοσμη, μακρινή, σ'εκείνη την πλαγιά της Τρεμπεσίνας

....Σιδερένιοι ιππότες που κίνησαν με τις απαστράπτουσες πανοπλίες τους τα ιερά των άλλων να κουρσέψουν.Τώρα ρυάζονται πάνω τους άνεμοι που βγαίνουν απ'τα στενά των γύρω βουνών και διασταυρώνονται σ'εκείνη την πλαγιά.

Η Πούλιε, η Τζούλια, η Σιένα, η Μπάρι...ένα σύντριμμα.

Πάνω στον υψοδείκτη 731 κυματίζει αθώα η ελληνική σημαία.

Απ' την ελληνική γραμμή η σάλπιγγα σήμαινε τη λήξη της τρίωρης εκεχειρίας.  Ο Ιταλος ιερέας κρατούσε το μαύρο πλατύγυρο καπέλο πάνω στο στήθος του .Ωχρός, παραπατούσε,..

''Padre..''

''Terribile...terribile...'' ψιθύριζε, μέχρι που έφτασαν στο αντίσκηνο.

Στο πρωτόκολλο ο Έλληνας υπολοχαγός ζήτησε να γραφτεί ότι ''Η εκεχειρία εζητήθη από τους Ιταλούς''.

Νύχτωνε στ 'αλβανικά βουνά. Εκεί στην πλαγιά, κάποια άκρα από άρβυλα βγαίναν  απ' τη  φρεσκοσκαμμένη γη .Και γύρω πετούσαν πολύχρωμες πεταλούδες, που φωσφόριζαν μέσ' στο σκοτάδι. Το αστέρι της Πριμαβέρα τσακιζόταν μέσ' στη χαράδρα ..

 

(απόσπασμα από το βιβλίο ''Η Χώρα του Κασσίτερου''

 

Σταυρούλας Δημητρίου



2 ο κειμενο

Οι Ιταλοί πάντως δεν σεβάστηκαν ούτε το ίδιο τους το τελεσίγραφο. Η ιταλική εισβολή στην Ελλάδα άρχισε ήδη από τις 04.30 της 28ης Οκτωβρίου, στην Ήπειρο και στην Πίνδο.

Στις 05.30 το πρωί το πυροβολικό τους άρχισε καταιγιστικό βομβαρδισμό Ακολούθησε μαζική εισβολή του ιταλικού πεζικού, το οποίο απώθησε τα ελληνικά φυλάκια

Οι ελληνικές δυνάμεις, έτοιμες, προετοιμασμένες, περίμεναν τους Ιταλούς και τους υποδέχτηκαν με πυκνά πυρά. Οι ιταλικές φάλαγγες, αιφνιδιάστηκαν από τα ελληνικά πυρά και είχαν τις πρώτες τους απώλειες.

Καθώς ξημέρωνε, εμφανίστηκε και η Ιταλική Αεροπορία και εκτέλεσε βομβαρδισμούς στη ζώνη επιχειρήσεων, αλλά και σε ελληνικές πόλεις, με απώλειες μεταξύ των αμάχων.

Την Αεροπορία συναγωνίζεται και το πυροβολικό, το οποίο βομβάρδισε την ανοχύρωτη κωμόπολη των Φιλιατών, προκαλώντας πολλά θύματα μεταξύ των αμάχων.

την πατρίδα», όπως έλεγαν οι ίδιοι στον στρατηγό Κατσιμήτρο

Η ιταλική επίθεση στον παραλιακό τομέα (τομέας Θεσπρωτίας)

Στον τομέα Θεσπρωτίας η εξέλιξη των επιχειρήσεων υπήρξε δυσμενής και έθεσε προς στιγμήν σε κίνδυνο τις ελληνικές δυνάμεις, οι οποίες αμύνονταν στην τοποθεσία Καλαμά-Καλπακίου. Με την έναρξη της επίθεσης τα τμήματα προκάλυψης πιεζόμενα από ισχυρές εχθρικές δυνάμεις υποχώρησαν  νότια του ποταμού Καλαμά.. Η κακή κατάσταση της οδού Κονίσπολη - Σαγιάδα καθυστέρησε σημαντικά τους Ιταλούς, οι οποίοι κατέβαλαν εντατικές προσπάθειες για να την επισκευάσουν προκειμένου να μπορέσει να κινηθεί το βαρύ πυροβολικό τους. Από την 3η Νοεμβρίου η  περιοχή βομβαρδίστηκε Οι Ιταλοί πέρασαν τον Καλαμά στο ύψος του χωριού Βρυσέλα με ισχυρές.. Το ίδιο βράδυ το Απόσπασμα Θεσπρωτίας αποφάσισε να συμπτυχθεί αμέσως προς την τοποθεσία Αχέροντα για να έχει χρόνο για αναδιοργάνωση και ανασυγκρότηση. Η Μεραρχία ενέκρινε την απόφαση αυτή.

 

Στις 6 Νοεμβρίου οι Ιταλοί κατέλαβαν την Ηγουμενίτσα ενώ τα τμήματα του τομέα Θεσπρωτίας συμπτύχθηκαν στην τοποθεσία Αχέροντα όπου ενισχύθηκαν με τμήματα της VIII Μεραρχίας τις νύκτες 6/7 και 7/8 Νοεμβρίου. Στις 7 Νοεμβρίου οι Ιταλοί πέτυχαν τη μεγαλύτερη διείσδυσή τους στον παραλιακό τομέα, φθάνοντας με προωθημένα τμήματά τους μέχρι το Μαργαρίτι

Από τις 10-12 Νοεμβρίου 1940 η VIII Μεραρχία   κινήθηκε επιθετικά κατά του εχθρού.

 

Ετσι τελείωσε με περιφανή νίκη των δυνάμεων της VIII Μεραρχίας η μάχη της Ηπείρου.








Δευτέρα 26 Σεπτεμβρίου 2022

πηγές ενέργειας -απαντησεις αυτοδιορθωση

 Πηγές ενέργειας ή αποθήκες ενέργειας

Τα σώματα που περιέχουν αποθηκευμένη ενέργεια, την οποία μπορούν να απελευθερώσουν, για να χρησιμοποιηθεί σε μία άλλη μορφή ονομάζονται πηγές ενέργειας ή αποθήκες ενέργειας.

Πηγές ενέργειας αποτελούν
 ο Ήλιος, τα τρόφιμα, το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο, οι ορυκτοί άνθρακες, η βιομάζα, ο άνεμος και το νερό.

Στις πηγές ενέργειας δεν δημιουργείται ενέργεια αλλά μετατρέπεται μια μορφή ενέργειας σε κάποια άλλη, ώστε να είναι χρήσιμη στον άνθρωπο.

π.χ.
Η μπαταρία είναι μια πηγή ενέργειας. Σε αυτήν αποθηκεύεται χημική ενέργεια και μετατρέπεται σε ηλεκτρική ενέργεια.



Η γεννήτρια μετατρέπει τη μηχανική ενέργεια σε ηλεκτρική.








στις ΗΠΑ ΙΣΧΎΕΙ Η ΑΠΌΣΤΑΣΗ 3.ΟΟΟ μ ,στην Αγγλία 3.500 μ , στην Γερμανία 2.000μ
στην Ελλάδα;;;;;


Η πρόσκληση -ΣΧΟΛΕΙΟ ΤΕΤΑΡΤΗ




Παρατηρω την εικόνα και ανακαλύπτω ποιες σημαντικές πληροφορίες λείπουν από την πρόσκληση
 

.Η πρόσκληση είναι ένα είδος  μικρού πολυτροπικού  κειμένου (έχει λόγο και εικόναμε το οποίο καλούμε κάποιον σε μια εκδήλωση.

 Tην πρόσκληση τη γράφουμε με πολύ ωραία γράμματα 

απαραίτητες πληροφορίες

ποιος προσκαλει

θέμα εκδήλωσης

τόπο

χρόνο


ορθογραφια

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ: ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ,  προσκαλω, εκδήλωση, πραγματοποιηθεί (γίνει), αίθουσα, διοργανώνω, διοργάνωση ....

εργασίες

Κάνω Χρονική αντικατάσταση στο α΄προσωπο ενικου και πληθυντικου στα ρ.

προσκαλώ, διοργανωνω

Κλινω τα θηλυκα ουσιαστικά σε -η, -εις

η προσκληση, η διοργανωση  σελ. 76 Γραμματικη

Γραφω  το αρθρο που ταιριάζει  μπροστα απο τα ουσιαστικα:

την , οι, τις, των, της 

......   προσκλήσεις    ............ πρόσκληση.....  προσκλήσεων

......  διοργάνωσης ..... διοργανώσεις .... διοργανώσεων


ΜΙΑ ΤΥΠΙΚΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ 


ΑΦΙΣΑ 

η ιστορία της ΚΑΜΕΡΑΤΑ

Η ΚΑΜΕΡΑΤΑ   αποτελεί τη συνεχεια της 

ΗΠΕΙΡΩΤΙΚΗΣ  ΣΥΜΦΩΝΙΚΗΣ  ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ

ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΩΝ ΦΙΛΙΑΤΩΝ

ΠΑΛΛΑΣ 1990

ΔΩΡΕΑΝ ΜΟΥΣΙΚΗ  ΠΑΙΔΕΙΑ 

ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΔΕΝ ΠΛΗΡΩΝΟΥΝ ΔΙΔΑΚΤΡΑ


ΓΑΛΛΙΑ 1993  ΚΕΡΔΙΖΕΙ ΤΟ  1ο ΒΡΑΒΕΙΟ  ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΣΥΜΦΩΝΙΚΩΝ ΟΡΧΗΣΤΡΩΝ

 Junior Ορχήστρα «Τσακάλωφ» στη Βενετία 2011

ΠΩΣ ΕΚΦΡΑΖΕΤΑΙ Ο ΧΡΟΝΟΣ ΣΤΟ ΛΟΓΟ-ΣΧΟΛΕΙΟ

Ο χρόνος είναι η έννοια με την οποία αντιλαμβανόμαστε πότε γίνεται κάτι ή πόσο διαρκεί. Για να δηλώσουμε, λοιπόν, την έννοια του χρόνου στον προφορικό ή γραπτό λόγο, χρησιμοποιούμε διάφορους τρόπους, μεταξύ των οποίων είναι:


Α.) ΟΙ    ΧΡΟΝΟΙ    ΤΩΝ    ΡΗΜΑΤΩΝ     

► ΧΡΟΝΟΙ των ρημάτων είναι οι διάφοροι τύποι, οι διάφορες μορφές που παίρνουν τα ρήματα για να μας δείξουν πότε γίνεται κάτι.

Πότε ;;;;;;;;;;;;;;;;;;;

π.χ. Ο αγώνας αρχίζει (ΕΝΕΣΤΩΤΑΣ  -τώρα – στο παρόν)

Ο αγώνας άρχισε (ΑΟΡΙΣΤΟΣ -χθες – στο παρελθόν)

Ο αγώνας θα αρχίσει (ΜΕΛΛΟΝΤΑΣ ΣΤΙΓΜΙΑΙΟΣ-αύριο – στο μέλλον)


ΟΙ ΧΡΟΝΟΙ ΤΩΝ ΡΗΜΑΤΩΝ

ΠΑΡΕΛΘΟΝΤΙΚΟΙ

ΠΑΡΟΝΤΙΚΟΙ

ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΟΙ

Παρατατικός

άρχιζα

Ενεστώτας

αρχίζω

ΜΕΛ. ΕΞΑΚΟΛΟΥΘ.

Θα αρχίζω

Αόριστος

άρχισα

Παρακείμενος

Έχω αρχίσει

ΜΕΛ. ΣΤΙΓΜΙΑΙΟΣ

Θα αρχίσω

Υπερσυντέλικος

Είχα αρχίσει


ΜΕΛ.ΣΥΝΤΕΛΕΣΜ.

Θα έχω αρχίσει


Β)    ΧΡΟΝΙΚΑ     ΕΠΙΡΡΗΜΑΤΑ  

► Χρονικά επιρρήματα είναι οι άκλιτες λέξεις που φανερώνουν χρόνο.

Τα πιο συνηθισμένα χρονικά επιρρήματα είναι τα έξης:

Έπειτα, κατόπιν, πρώτα, πριν, πρωτύτερα, νωρίς, αργά, αργότερα, εγκαίρως, αμέσως, κιόλας, σήμερα, πέρυσι, απόψε, έπειτα, χθες, ξανά, συχνά, σπάνια, ποτέ, σήμερα κ.ά.
                    Πότε      ;;;;;;;;;;;;;;;;;;;       

π.χ. Φύγε αμέσως.

Η φίλη μου έφτασε εγκαίρως.

Θα μιλήσουμε αργότερα.

Γ)     ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΑ     

Χρησιμοποιούνται συχνά και κάποια ουσιαστικά , συνήθως σε πτώση αιτιατική και πιο σπάνια σε πτώση γενική .


π.χ. θα επιστρέψω το βράδυ.

Έλα την Κυριακή να φάμε μαζί.

Θα ξανάρθουμε του χρόνου.

► Επίσης ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΑ ΜΕ ΠΡΟΘΕΣΕΙΣ  

 (  ανά, κατά, με,σε, μετά, από, προς,για, ως κ.λπ.).


π.χ. Δεν κάνει τίποτα για την ώρα.

Θα έρθει κατά το βραδάκι.

Θα έχει φτάσει ως αύριο.

Δ) ΧΡΟΝΙΚΕΣ       ΜΕΤΟΧΕ Σ   

                    Πότε      ;;;;;;;;;;;;;;;;;;;       

π.χ. Ξημερώνοντας Χριστούγεννα, χτύπησε το σήμαντρο.

Παρατηρώντας τη μούχλα, ανακάλυψε την πενικιλίνη.


Ε)     ΧΡΟΝΙΚΕΣ            ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ    

► Χρονικές προτάσεις ονομάζονται οι εξαρτημένες (δευτερεύουσες) προτάσεις που φανερώνουν χρόνο, προσδιορίζουν δηλαδή χρονικά μια άλλη πρόταση.

Οι χρονικές προτάσεις εισάγονται με:

 χρονικούς συνδέσμους: Όταν, σαν, ενώ, καθώς, αφού, αφότου, πριν, μόλις, προτού, ώσπου, ωσότου, όσο που, άμα

                    Πότε      ;;;;;;;;;;;;;;;;;;;       

π.χ. Όταν έμαθε τα νέα, χάρηκε πάρα πολύ.

Μόλις την είδε, έτρεξε αμέσως κοντά της χαμογελώντας.

Θα έχει νυχτώσει, πριν έρθετε.


Μέχρι να αρχίσει η βροχή, είχα φτάσει σπίτι.


ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Οι χρονικές προτάσεις συνήθως χωρίζονται με κόμμα από την πρόταση που προσδιορίζουν.


π.χ. Όταν δεν έχει πολλή δουλειά, πηγαίνει στο εξοχικό του.


ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΟ

ΣΤΗΝ ΕΚΦΡΑΣΗ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ


1) Να υπογραμμίσεις και να αναγνωρίσεις τον τρόπο με τον οποίο εκφράζεται ο χρόνος στις παρακάτω προτάσεις:

*Σήμερα είσαι υπέροχος!

{………………………………………………...}

*Το πρωί έκανε πολύ κρύο.

{……………………..…………………….…....}

*Η γιαγιά συγκινήθηκε βλέποντας τον εγγονό της να παίζει στον κήπο.

{………………………………………………...}

*Ο Δημήτρης κοιμήθηκε στον καναπέ καθώς διάβαζε εφημερίδα.

{………………………………………………...}

*Τα χελιδόνια έφυγαν το φθινόπωρο και θα ξανάρθουν την άνοιξη.

{…………………………………………………}

*Προσπαθώντας να φτάσει το βάζο με το γλυκό έπεσε αλλά δεν  χτύπησε.

{………………………………………………….}

Σκέψου το καλύτερα  ως αύριο πριν μου απαντήσεις.

{……………………………………                    …………….        }

*Να έρθεις προτού νυχτώσει, και αφού τελειώσουμε το παιχνίδι, θα σε γυρίσω στο σπίτι.

{………………………………………………….}

*Βλέποντας τη σημαία να κυματίζει δάκρυσε.

{…………………………………………………..}


2) Φτιάχνω προτάσεις με δύο ουσιαστικά  που ναα φανερώνουν χρόνο ,  δυο χρονικά επιρρήματα, δυο χρονικούς συνδέσμους και δυο χρονικές μετοχές:

ΕΠΙΡΡΗΜΑΤΑ

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………....

ΣΥΝΔΕΣΜΟΙ

............................................................................................................................................................................................................................................

ΜΕΤΟΧΕΣ

…………………………………………………………………………..……………………………………………………………………………….

ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΑ

...................................................................................

......................................................................





3) Να ξαναγράψεις το παρακάτω κείμενο αλλάζοντας τους χρόνους των ρημάτων ώστε όλα όσα αναφέρονται σε αυτό να φαίνονται σαν να συνέβαιναν στο παρελθόν.

Από νωρίς το πρωί ο ουρανός είναι σκεπασμένος με μαύρα σύννεφα, που όσο περνά η ώρα πυκνώνουν. Η ατμόσφαιρα είναι βαριά και απειλητική. Ο αέρας αρχίζει να φυσάει δυνατά. Τα κλαδιά των δέντρων λυγίζουν δεξιά και αριστερά, έτοιμα να σπάσουν. Σε λίγο αρχίζουν τα μπουμπουνητά. Αστραπές σκίζουν τον αέρα και τα τζάμια τρίζουν από το δυνατό θόρυβο. Δεν αργεί να ξεσπάσει η βροχή. Στην αρχή είναι απαλή, αλλά στη συνέχεια δυναμώνει όλο και περισσότερο. Οι σταγόνες χτυπούν με δύναμη το τζάμι. Τραβάω την κουρτίνα της μπαλκονόπορτας και κοιτάζω έξω. Ευτυχώς είναι Σάββατο και δεν έχουμε σχολείο. Έτσι κάθομαι στη ζεστασιά και την ασφάλεια του σπιτιού μου και παρακολουθώ τη βροχή από το τζάμι. Είναι η πρώτη φθινοπωρινή καταιγίδα.


………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………