Κατανόηση κειμένου

Η φίλη μας η θάλασσα

Το τελευταίο μπάνιο του καλοκαιριού

Το καλοκαίρι είχε σχεδόν τελειώσει. Ο ήλιος όμως έλαμπε ακόμη ψηλά και η θάλασσα ήταν ήρεμη και γαλάζια.

Η Μαρία πήρε την πετσέτα της και έτρεξε στην παραλία μαζί με τον μικρό της αδελφό.
«Πάμε για το τελευταίο μας μπάνιο!» φώναξε χαρούμενη.

Τα παιδιά άφησαν τα πράγματά τους στην άμμο και έτρεξαν στο νερό. Έκαναν βουτιές, κολύμπησαν και έψαξαν ανάμεσα στα βράχια για μικρά κοχύλια.

Ξαφνικά, ο αδελφός της Μαρίας βρήκε ένα πανέμορφο κοχύλι.

«Κοίτα! Είναι σαν μικρό σπίτι!» είπε.

Η Μαρία το πήρε στα χέρια της και το κοίταξε προσεκτικά. Ύστερα το άφησε πάλι στην άμμο.

«Ας το αφήσουμε εδώ. Η θάλασσα είναι το σπίτι του», είπε.

Ο ήλιος άρχισε να χαμηλώνει και η παραλία γέμισε χρυσαφένιο φως. Τα παιδιά πήραν τις πετσέτες τους και πήραν τον δρόμο για το σπίτι.

«Του χρόνου πάλι!» είπε η Μαρία και γύρισε να κοιτάξει τη θάλασσα.

Και η θάλασσα, ήρεμη και γαλάζια, έμοιαζε σαν να τους αποχαιρετούσε.

Αν ήσουν κι εσύ στην παραλία, τι θα ήθελες να βρεις στην άμμο;

Περίληψη

Το δεξαμενόπλοιο «Πρεστίζ» βυθίστηκε στις ακτές της Ισπανίας και προκάλεσε μεγάλη οικολογική καταστροφή. Μεγάλη ποσότητα πετρελαίου χύθηκε στη θάλασσα και μόλυνε τις ακτές. Πολλά θαλασσοπούλια κινδύνεψαν από το πετρέλαιο. Οι άνθρωποι προσπάθησαν να περιορίσουν τη ρύπανση και να προστατεύσουν τις ακτές με πλωτά φράγματα. Η καταστροφή ήταν πολύ μεγάλη και επηρέασε τη θάλασσα, τα ζώα και το περιβάλλον.

Ερωτήσεις κατανόησης

Πώς λεγόταν το δεξαμενόπλοιο που έπαθε τη ζημιά;
Τι μετέφερε το πλοίο;
Τι συνέβη στο πλοίο «Prestige»;
Πού χύθηκε το πετρέλαιο;
Τι προβλήματα προκάλεσε το πετρέλαιο στη θάλασσα και στις ακτές;
Τι έπαθαν τα θαλασσοπούλια;
Τι έκαναν οι άνθρωποι για να σταματήσουν την πετρελαιοκηλίδα;
Πόσους περίπου τόνους πετρελαίου μετέφερε το πλοίο;
Ποιες χώρες προσπάθησαν να περιορίσουν τη ρύπανση;
Γιατί η καταστροφή θεωρήθηκε πολύ μεγάλη;

💡 Μία ερώτηση για σκέψη

Πώς νομίζεις ότι μπορούμε να προστατεύουμε τη θάλασσα και τα ζώα από τέτοιες καταστροφές;

Σωστό ή Λάθος

Το «Prestige» ήταν δεξαμενόπλοιο. ☐
Το πλοίο μετέφερε νερό. ☐
Πετρέλαιο χύθηκε στη θάλασσα. ☐
Τα θαλασσοπούλια δεν επηρεάστηκαν καθόλου. ☐
Οι άνθρωποι προσπάθησαν να καθαρίσουν τις ακτές. ☐
Το πλοίο βυθίστηκε κοντά στις ακτές της Ισπανίας. ☐

Η διαρροή πετρελαίου από το «Πρεστίζ» προκάλεσε μεγάλη οικολογική καταστροφή στις ακτές της βόρειας Ισπανίας. ☐

Σύμφωνα με Ισπανούς αξιωματούχους, είχαν μολυνθεί 35 χιλιόμετρα ακτών. ☐

Οι επιστήμονες εντόπισαν μόνο μία μικρή πετρελαιοκηλίδα. ☐

Οι ενώσεις αλιέων υποστήριζαν ότι είχαν μολυνθεί μόνο 20 χιλιόμετρα ακτών. ☐

Το «Πρεστίζ» ήταν 26 ετών και είχε μονό τοίχωμα. ☐

Για την προστασία των ακτών χρησιμοποιήθηκαν πλωτά φράγματα. ☐

Το κείμενο αναφέρει ότι τουλάχιστον 10.000 τόνοι πετρελαίου είχαν ήδη χυθεί στη θάλασσα ☐

ΡΟ

 👀 Τι είναι αυτά;

https://liber.cnr.it/tablet/view/4098

🤔 Ποιος το έγραψε;
💡 Το καταλάβαμε!

https://www.themata-archaiologias.gr/%CE%AD%CE%BD%CE%B1-%CE%B9%CE%B5%CF%81%CF%8C-%CE%B2%CE%B1%CF%83%CE%B9%CE%BB%CE%B9%CE%BA%CE%AE%CF%82-%CE%BB%CE%B1%CF%84%CF%81%CE%B5%CE%AF%CE%B1%CF%82-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CE%AD%CE%BD%CE%B1-%CF%80%CE%BF/

Δεν ξέρουμε πότε γεννήθηκε.

Ίσως να ήταν ήδη παλιά όταν κάποιος την χάραξε στις πινακίδες της Γραμμικής Β.

 ΑΡΓΟΤΕΡΑ με ρο σαν R και δέλτα σαν τρίγωνο.

Αιώνες ΜΕΤΑ, τη βρίσκουμε γραμμένη στις Αιγές —

Κι ύστερα η λέξη συνεχίζει το ταξίδι της…

ρόδο → rose → rosa → …

Άλλες γλώσσες.
Άλλες γραφές.
Άλλοι ήχοι.

Κι όμως, κάτι από τη λέξη μένει.

Η ίδια λέξη ταξιδεύει.

ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΕΣ ΛΕΞΕΙΣ.

ΤΟ ΙΔΙΟ ΛΟΥΛΟΥΔΙ

Άλλη γλώσσα. Άλλος ήχος. Άλλη γραφή.

Η ΙΔΙΑ ΛΕΞΗ ΤΑΞΙΔΕΥΕΙ.

ΜΙΑ ΛΕΞΗ.

ΠΟΛΛΕΣ ΦΩΝΕΣ.
ΕΝΑΣ ΚΗΠΟΣ

 https://ebooks.edu.gr/ebooks/v/html/8547/2178/Istoria_E-Dimotikou_html-empl/index1.html

http://libgymdoliana.mysch.gr?barcode=608

ΧΡΟΝΟΙ ΡΗΜΑΤΟΣ

 Εμείς οι άνθρωποι καταλαβαίνουμε τον χρόνο με τρεις τρόπους: 

με το χθες, το τώρα και το αύριο.

Για να δείξουμε πότε κάνουμε μια πράξη, αλλάζουμε τη μορφή που έχουν τα ρήματα.

Δες πώς αλλάζει το ρήμα γράφω ανάλογα με τον χρόνο:

• ☀️ Τώρα: «Τώρα γράφω τα μαθήματά μου» / «Γράφομαι τώρα στο μάθημα».
• 🌙 Χθες: «Χθες έγραψα τα μαθήματά μου» / «Χθες γράφτηκα στο ποδόσφαιρο».
• 🚀 Αύριο: «Αύριο θα γράψω τα μαθήματά μου» / «Αύριο θα γραφτώ στη βιβλιοθήκη».

			Ενεστώτας	δένω	δένομαι
			Παρατατικός	έδενα	δενόμουν
			Εξακολουθητικός μέλ.	θα δένω	θα δένομαι
			Στιγμιαίος μέλ.	θα δέσω	θα δεθώ
			Αόριστος	έδεσα	δέθηκα
			Παρακείμενος	έχω δέσει	έχω δεθεί
			Υπερσυντέλικος	είχα δέσει	είχα δεθεί
			Συντελεσμένος μέλ.	θα έχω δέσει	θα έχω δεθεί

 Φυλλάδιο Ασκήσεων:

 Οι Χρόνοι του Ρήματος 

Μικρή Υπενθύμιση: 

• Τώρα (Παρόν): Αυτό που κάνουμε αυτή τη στιγμή. (π.χ. γράφω) 

• Χθες (Παρελθόν): Αυτό που κάναμε πριν. (π.χ. έγραψα) 

• Αύριο (Μέλλον): Αυτό που θα κάνουμε μετά. (π.χ. θα γράψω)

 Άσκηση 1:

 Αντιστοίχισε τις φράσεις με το σωστό χρόνο! παρον-μελλον-παρελθον

 Χθες γράφτηκα στο κολυμβητήριο. -ΠΑΡΕΛΘΟΝ

Αύριο θα γράψω τα μαθήματά μου. 

 Τώρα γράφω στον πίνακα. 

 Αύριο θα γραφτώ στην ομάδα. 

Τώρα γράφομαι στο μάθημα. 

Χθες έγραψα τα μαθήματά μου. 

Άσκηση 2:

 Συμπλήρωσε τα κενά στις προτάσεις! 

1. (Τώρα) Ο Ηλίας   _______________________ (διαβάζω) ένα πολύ ωραίο βιβλίο.

 2. (Χθες) Ο Μάξιμος _______________________ (παίζω) ποδόσφαιρο στην αυλή. 

3. (Αύριο) Η   ΄ Ελια  _______________________ (πάω) μια βόλτα στο πάρκο.

 4. (Χθες)  Ο θωμάς  _______________________ (τρώω) ένα  κουλούρι. 

5. (Τώρα) Ο Νικόλας  _______________________ (ακούω) μουσική.

6.    (Χθες)  Ο Δημήτρης _______________________   (γράφω) ένα μήνυμα.

7.    (Αύριο)   Ο Χαράλαμπος   __________________ ( λύνω)      ένα πρόβλημα.

ΦΥΣΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ -ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ

 

ΑΞΙΑ ΘΕΣΗΣ ΨΗΦΙΟΥ

Η αξία ενός ψηφίου ενός αριθμού εξαρτάται από τη θέση του. Αν γνωρίζουμε την αξία αυτήν, θα μπορούμε να κάνουμε πολλά πράγματα:

 Χωρίζω τους παρακάτω αριθμούς με τελείες  ΚΑΙ  ΚΥΚΛΩΝΩ ΤΟ ΨΗΦΙΟ ΤΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΧΙΛΙΑΔΩΝ : 

2541         6158721                        729015   

💡 Θυμήσου το μυστικό:

• Άρτιοι (Ζυγοί): Τελειώνουν σε 0, 2, 4, 6, 8
• Περιττοί (Μονοί): Τελειώνουν σε 1, 3, 5, 7, 9
• Για να δούμε αν ένας αριθμός είναι άρτιος ή περιττός, κοιτάμε πάντα μόνο το ψηφίο στη θέση των Μονάδων (το τελευταίο ψηφίο δεξιά).

Πώς ξέρουμε αν ο αριθμός 246 είναι άρτιος (ζυγός) ή περιττός (μονός);

Ποιος από τους παρακάτω αριθμούς είναι περιττός (μονός)

• 432
• 514
• 208
•  689

Ένας αριθμός έχει 4 εκατοντάδες, 3 δεκάδες και 5 μονάδες. Είναι άρτιος ή περιττός;

• Άρτιος, επειδή ξεκινάει με 4.
• Περιττός, επειδή τελειώνει σε 5, το οποίο είναι περιττό ψηφίο.
• Άρτιος, επειδή έχει πολλές μονάδες.
• Ούτε άρτιος ούτε περιττός.

Σου δίνονται τα ψηφία 3, 8 και 5. Ποιος είναι ο μεγαλύτερος ΠΕΡΙΤΤΟΣ αριθμός που μπορείς να φτιάξεις χρησιμοποιώντας τα όλα από μία φορά;

 Άρτιοι και Περιττοί στους Μεγάλους Αριθμούς 

Μην σε τρομάζει το μέγεθος ενός αριθμού! Είτε ο αριθμός είναι τριψήφιος (π.χ. 456) είτε τεράστιος (π.χ. 1.234.567.890), ο κανόνας μένει ίδιος:

Κοιτάμε ΜΟΝΟ το τελευταίο ψηφίο δεξιά (τις Μονάδες).

• Αν το τελευταίο ψηφίο είναι 0, 2, 4, 6, 8 → Ο αριθμός είναι Άρτιος.
• Αν το τελευταίο ψηφίο είναι 1, 3, 5, 7, 9 → Ο αριθμός είναι Περιττός.

  Άρτιος  ή Περιττός ;

Ο αριθμός 4.567-

                  9.421-

                 9.412-

 Ποιοι αριθμοι έχουν  5 στις χιλιάδες, 3  στις εκατοντάδες, 2  στις δεκάδες και είναι περιττοί;

 

Φτιάξε τον αριθμό στο μυαλό σου: 5 στις χιλιάδες, 3 στις εκατοντάδες, 2 στις δεκάδες. Στο τέλος (στις μονάδες) πρέπει να βάλεις ένα ψηφίο που να τον κάνει  αρτιο. 

ΤΟ ΔΑΣΟΣ

κείμενο  

 https://users.sch.gr/ipap/Ellinikos_Politismos/glossa/d-e-01.htm

πατα πάνω στην εικόνα

Δράση 1η : Η φύση μέσα από την τέχνη 

Συζητάμε πώς η φύση μπορεί να εμπνεύσει τους καλλιτέχνες να δημιουργήσουν.

Ιβάν Σίσκιν, 1891, Βροχή σε δάσος από βελανιδιές.

Ζαν-Μπατίστ Καμίλ Κορό, Το δάσος του Φονταινεμπλώ (1846), Μουσείο Καλών Τεχνών της Βοστώνης.

Πωλ Σεζάν, 1882-1885, Το βουνό  Μεταϊμπρεσιονισμός.

Άλμπρεχτ Άλτντορφερ, Τοπίο του Δούναβη


https://reader.ekt.gr/bookReader/show/index.php?lib=EDULLL&item=1194&bitstream=1194_01#page/1/mode/2up

γραμμική β

 ΡΟΔΟΝ

ταξιδεύει στην Ευρώπη

Αυτά τα μικρά σημαδάκια τα χάραξε ένας άνθρωπος πριν από 3.400 χρόνια. Κι εμείς σήμερα μπορούμε να διαβάσουμε κάτι που έγραψε!»

Μια λέξη γεννήθηκε στις πινακίδες της Γραμμικής Β, χαράχτηκε στις Αιγές με ρο-σαν-R και δέλτα-τρίγωνο, και άνθισε σε 18 γλώσσες. Σήμερα την κρατάμε στα χέρια μας σαν πέταλο.

🌹 Το ταξίδι του Ρόδου

Όλα ξεκίνησαν από έναν μικρό πήλινο κόσμο.

Πριν από περίπου 3.400 χρόνια, οι άνθρωποι έγραφαν πάνω σε πήλινες πινακίδες με ένα σύστημα γραφής που σήμερα ονομάζουμε Γραμμική Β.

Αλλά υπήρχε ένα μεγάλο ερώτημα:

Πώς μπορούμε εμείς, σήμερα, να διαβάσουμε αυτά που έγραψαν τότε;

Εδώ γνωρίσαμε έναν καινούργιο φίλο.

Τον Μάικλ Βέντρις.

Ο Βέντρις, μαζί με άλλους μελετητές, εργάστηκε για να αποκρυπτογραφήσει τη Γραμμική Β. Με πολλή επιμονή προσπάθησε να καταλάβει τι κρύβονταν πίσω από τα παράξενα σημάδια.

Και τελικά η Γραμμική Β άρχισε να… μιλάει ξανά.

Τα παιδιά στάθηκαν σε αυτή την ιστορία.

Ένας άνθρωπος, κοιτάζοντας σημάδια πάνω σε πηλό που είχαν μείνει σιωπηλά για χιλιάδες χρόνια, προσπάθησε να ακούσει τη φωνή των ανθρώπων που τα είχαν γράψει.

Κι έτσι κι εμείς αρχίσαμε να κοιτάμε διαφορετικά τα αρχαία ευρήματα.

Στην Κνωσό συναντήσαμε τη Γραμμική Β.

Και ύστερα, στις Αιγές, μια πήλινη κούπα μάς έφερε μπροστά σε μια ακόμη παλιά φράση:

«Ῥόδον ἀκμάζει βαιόν»

Τι μας έλεγε;

Τι σχέση είχε το ρόδο με τον βάτο;

Τα παιδιά άρχισαν να ψάχνουν, να συζητούν και να κάνουν τις δικές τους συνδέσεις.

Και τότε γεννήθηκε μια φράση:

«Ο βάτος στηρίζει το ρόδο.»

Και ύστερα ήρθε το νερό.

«Το νερό δεν κάνει διακρίσεις.»

Τα παιδιά σκέφτηκαν πως το νερό ταξιδεύει στα φύλλα, στα αγκάθια και στα ρόδα.

Δεν σταματά για να διαλέξει.

Φτάνει εκεί όπου υπάρχει ζωή.

Και κάπου εκεί το ρόδο έγινε για εμάς κάτι περισσότερο από ένα λουλούδι.

Έγινε μια λέξη που μπορούσε να ταξιδέψει.

Έτσι ξεκινήσαμε να αναζητούμε τη λέξη ΡΟΔΟ στις γλώσσες της Ευρώπης.

Ψάξαμε σε λεξικά, συγκρίναμε λέξεις και ανακαλύψαμε πώς διαφορετικοί άνθρωποι ονομάζουν το ίδιο λουλούδι.

Άλλες γλώσσες.
Άλλοι ήχοι.
Άλλες γραφές.

Το ίδιο ρόδο.

Και τότε καταλάβαμε πως το ταξίδι μας δεν ήταν μόνο ένα ταξίδι μιας λέξης.

Ήταν ένα ταξίδι από άνθρωπο σε άνθρωπο, από εποχή σε εποχή και από γλώσσα σε γλώσσα.

Από τον άνθρωπο που χάραξε τα σημάδια στον πηλό,
στον Βέντρις που προσπάθησε να τα αποκρυπτογραφήσει,
στα παιδιά που τα ξανακοίταξαν χιλιάδες χρόνια αργότερα.

Και από εκεί, στις γλώσσες της Ευρώπης.

Διαφορετικές λέξεις.
Διαφορετικοί άνθρωποι.
Ένας κοινός κήπος. 🌹