Δευτέρα 9 Φεβρουαρίου 2026

Η Γλώσσα μας, η γλώσσα του παππού Ομήρου

«Από την εποχή που μίλησε ο Όμηρος ως τα σήμερα, μιλούμε, ανασαίνουμε και τραγουδούμε με την ίδια γλώσσα». Γιώργος Σεφέρης

Η ελληνική γλώσσα αποτελεί ένα μοναδικό φαινόμενο στην παγκόσμια γλωσσολογική ιστορία, καθώς παρουσιάζει μια αδιάλειπτη (συνεχή) γραπτή παρουσία περίπου  4.000 ετών (40 αιώνες). Είναι η μακροβιότερη ζωντανή γλώσσα στην Ευρώπη και η αρχαιότερη καταγεγραμμένη  γλώσσα που ομιλείται μέχρι σήμερα.

 Είναι πραγματικά εντυπωσιακό πώς λέξεις με ιστορία 4.000 ετών παραμένουν ζωντανές στο στόμα μας, συχνά χωρίς να το καταλαβαίνουμε! Η ελληνική γλώσσα είναι ενιαία, και αν κάποιος γνωρίζει την ετυμολογία, μπορεί να «ξεκλειδώσει» το νόημα λέξεων που χρησιμοποιούμε καθημερινά.

ευ δια θετος

δια =ημερα  στην ομηρικη εποχη

Αυδή είναι η φωνή. Σήμερα χρησιμοποιούμε το επίθετο άναυδος.

Δόρπος, λεγόταν το δείπνο, σήμερα η λέξη είναι επιδόρπιο.

Λώπος είναι στον Όμηρο το ένδυμα. Τώρα αυτόν που μας έκλεψε (μας έγδυσε το σπίτι) το λέμε λωποδύτη.

Άλς (Αλάτι / Θάλασσα): Από εδώ προέρχεται το αλάτι, η αλμύρα και η αλυσίδα (αρχικά η σειρά των αγκιστριών).

  • Κύμα: Αυτούσια ομηρική λέξη (κῦμα).
  • Ναύς (Πλοίο): Η ρίζα για το ναύτηςναυτία και ναυπηγείο,ναυπηγός, ναύαρχος, ναυμαχία, ναυτικός, ναυαγός, ναυτιλία, ναύσταθμος, ναυτοδικείο, ναυαγοσώστης, ναυτία,
  • Ιστίον (Πανί): Χρησιμοποιείται ακόμα στην ιστιοπλοΐα.
  • Κώπη (Κουπί): Η ομηρική λέξη για το κουπί, που επιβιώνει στη λέξη κωπηλασία.
  • Οφθαλμός: Η επίσημη λέξη για το μάτι. Από εκεί βγαίνει ο Οφθαλμίατρος.
  • Ρίς (Μύτη): Στον Όμηρο ῥίς. Σήμερα τη χρησιμοποιούμε στην ωτορινολαρυγγολογία και στο ρινικό διάφραγμα.
  • Οδούς (Δόντι): Από το ομηρικό ὀδούς έχουμε τον οδοντίατρο.
  • Γόνυ (Γόνατο): Αυτούσια η ρίζα για το γόνατο και τη γωνία.
  • Χείρ (Χέρι): Από το ομηρικό χείρ έχουμε τον χειρουργό (αυτόν που εργάζεται με τα χέρια) και τη χειραψία.
  • Καρδία: Η λέξη για την καρδιά παραμένει αμετάβλητη στην επιστημονική ορολογία.
Ύλη ονόμαζαν ένα τόπο με δένδρα, εμείς λέμε υλοτόμος  
.ύδωρ έχουμε τις λέξεις: ύδρευση υδραγωγείο, υδραυλικός, υδροφόρος, υδρογόνο, υδροκέφαλος, αφυδάτωση, ενυδρείο.


Σταθμοί στην Ιστορία της Ελληνικής Γλώσσας
- ΜΙΝΩΙΚΗ    δεν εχει αποκρυπτογραφηθει
Μυκηναϊκή Ελληνική (14ος-12ος αι. π.Χ.): Γραμμική Β' (συλλαβική γραφή).ΜΑΙΚΛ

ΒΕΝΤΡΙΣ
  • Αρχαϊκή & Κλασική Ελληνική (9ος-4ος αι. π.Χ.): Εμφάνιση του ελληνικού αλφαβήτου , διαλέκτοι (Ιωνική, Δωρική, Αττική), Φιλοσοφία, Θέατρο.
  • Ελληνιστική Κοινή (4ος αι. π.Χ. - 6ος αι. μ.Χ.): Η γλώσσα γίνεται  διεθνής γλώσσα της Μεσογείου. Η Καινή Διαθήκη γράφεται σε αυτή.
  • Μεσαιωνική (Βυζαντινή) Ελληνική (6ος-15ος αι.

    μ.Χ.):
     Εξέλιξη της Κοινής, βάση της νεοελληνικής γλώσσας.
  • Νέα Ελληνική (15ος αι. - σήμερα): Η σύγχρονη μορφή της γλώσσας, η οποία διατηρεί άμεση λεξιλογική και δομική σχέση με τις προηγούμενες μορφές.
  • Διεθνής Αναγνώριση: Η UNESCO και διεθνείς φορείς αναγνωρίζουν την αδιάσπαστη αυτή συνέχεια, αναγνωρίζοντας την ελληνική ως γλώσσα με οικουμενική προσφορά στον πολιτισμό και την επιστήμη.
  • Τα Κύρια Σημεία της Απόφασης
    Σύμφωνα με το κείμενο, η UNESCO αναγνωρίζει την ελληνική γλώσσα ως:
    1. Φορέα Πολιτισμού: Λειτουργεί ως «κιβωτός αξιών, εννοιών και ταυτότητας» και αποτελεί γέφυρα επικοινωνίας και κατανόησης μεταξύ των λαών.
    2. Ιστορική Συνέχεια: Υπογραμμίζεται η μοναδική αδιατάρακτη παρουσία της, με 4.000 χρόνια προφορικής παράδοσης και τουλάχιστον 3.500 χρόνια γραπτής χρήσης.
    3. Παγκόσμια Κληρονομιά: Αναφέρεται η καθοριστική της συμβολή στη διαμόρφωση της επιστημονικής ορολογίας, της φιλοσοφίας, της πολιτικής σκέψης (π.χ.
    4. δημοκρατία, διάλογος) και των τεχνών παγκοσμίως.
    5. Σύνδεση με τον Σολωμό: Η ημερομηνία επιλέχθηκε προς τιμήν του εθνικού ποιητή Διονυσίου Σολωμού (ημερομηνία θανάτου του το 1857).Η απόφαση ελήφθη ομόφωνα στη Σαμαρκάνδη του Ουζμπεκιστάν, με τη στήριξη πολλών κρατών-μελών (όπως η Αυστραλία), αναδεικνύοντας τον οικουμενικό χαρακτήρα της γλώσσας μας.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

ΕΛΕΝΑ ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ