ΤΑ ΠΑΝΤΑ ΡΕΙ Στ΄ 1: Το Μεσολόγγι ως σύμβολο ελευθερίας ΓΛΩΣΣΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΕΥΤΕΡΑ

Δευτέρα 16 Φεβρουαρίου 2026

Το Μεσολόγγι ως σύμβολο ελευθερίας ΓΛΩΣΣΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΕΥΤΕΡΑ

ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΤΟ ΠΟΙΗΜΑ ΤΟΥ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΣΟΛΩΜΟΥ

Οι Ελεύθεροι Πολιορκημένοι. Σχεδίασμα Β'

Η Ιστορία - και η Επανάσταση - είναι πράξη συλλογική, όχι ατομική.

Πρωταγωνιστής είναι ο ίδιος ο λαός , «που αγωνίζεται τον καλόν αγώνα». ΣΟΛΩΜΟΣ

Το απόσπασμα αυτό είναι από το ποίημα του Διονυσίου Σολωμού «Ελεύθεροι πολιορκημένοι»,το σχεδίασε ο ποιητής τρεις φορές, χωρίς να το ολοκληρώσει. Είναι Απρίλιος του 1826. Οι Τούρκοι πολιορκούν το Μεσολόγγι. Οι κάτοικοι αρνούνται να παραδοθούν. Περνάνε φρικτές στιγμές. Yποφέρουν από πείνα και αρρώστιες. Κι είναι άνοιξη. Η φύση, γεμάτη ζωή, είναι σαν να θέλει να παρασύρει τους πολιορκημένους με την ομορφιά της. Οι πολιορκημένοι όμως βάζουν το χρέος για την πατρίδα πάνω από τη ζωή τους.

.Οι ελεύθεροι πολιορκημένοι

ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΣΟΛΩΜΟΥ

ΠΕΙΡΑΣΜΟΣ

ΣΧΕΔΙΑΣΜΑ Γ΄, Απόσπασμα 6

Έστησ’ ο Έρωτας χορό με τον ξανθόν Απρίλη,
Κι η φύσις ηύρε την καλή και τη γλυκιά της ώρα,
Και μες στη σκιά που φούντωσε και κλει δροσιές και μόσχους
Ανάκουστος κελαϊδισμός και λιποθυμισμένος.
Νερά καθάρια και γλυκά, νερά χαριτωμένα,
Χύνονται μες την άβυσσο τη μοσχοβολισμένη,
Και παίρνουνε το μόσχο της, κι αφήνουν τη δροσιά τους,
Κι ούλα στον ήλιο δείχνοντας τα πλούτη της πηγής τους,
Τρέχουν εδώ, τρέχουν εκεί, και κάνουν σαν αηδόνια.
Έξ’ αναβρύζει κι η ζωή σ’ γη, σ’ ουρανό, σε κύμα.

Το συγκλονιστικό κάλεσμα της φύσης στη χαρά της ζωής είναι η ισχυρότερη δύναμη που πολεμά την ηθική αντίσταση των πολιορκημένων.

Ο πιο δύσκολος αγώνας γίνεται μέσα μας

Αυτό που θα ακούσουμε, νομίζετε ότι μιλά πιο πολύ

για πόλεμο ή για την ψυχή του ανθρώπου;

Γράφουμε μία λέξη στο τετράδιο:

-Η μουσική με έκανε να νιώσω…

-Η μουσική αυτή μου μίλησε για ………………

Ο πιο δύσκολος αγώνας γίνεται μέσα μας.

Θα αλλάζατε ; Κύκλωσε το ✔ ή το ✘;
Κατανόηση
1. Σωστό ή Λάθος
Βάλε ✔ ή ✘ και εξήγησε την απάντησή σου.

α. ☐ Οι πολιορκημένοι δεν φοβούνται ποτέ.
β. ☐ Ο μεγαλύτερος αγώνας γίνεται μέσα στην ψυχή τους.
γ. ☐ Η φύση στο ποίημα βοηθά πάντα τον αγώνα.
δ. ☐ Η ελευθερία, σύμφωνα με τον Σολωμό, είναι μόνο να μην έχεις εχθρούς.
2. Απάντησε με μία πρόταση

Τι σημαίνει «πειρασμός» στο έργο;
………………………………………………………………………………
Γιατί η ομορφιά της φύσης κάνει τον αγώνα πιο δύσκολο;
………………………………………………………………………………
Πότε ο άνθρωπος είναι πραγματικά ελεύθερος;

3. Βρες τις λέξεις

Κύκλωσε τις λέξεις που ταιριάζουν περισσότερο στους πολιορκημένους:

φόβος – πείνα – αδιαφορία – συνείδηση – επιλογή – άρνηση ζωής – αγάπη για τη ζωή – δύναμη ψυχής

Δημιουργικός τίτλος

Δώσε έναν δικό σου τίτλο στο έργο Ελεύθεροι Πολιορκημένοι
και εξήγησε σε μία πρόταση γιατί τον διάλεξες.

Τίτλος: ……………………………………………………………
Γιατί: ………………………………………………………………

Σκέφτομαι & Συζητώ (προφορικά)

Είναι πιο δύσκολο να νικήσεις έναν εχθρό ή έναν πειρασμό;

Μπορεί κάποιος να είναι ελεύθερος ακόμα κι αν φοβάται;

Πότε ένιωσες κι εσύ εσωτερικά ελεύθερος/η;

τελος

Δρόμο να σχίσουν τα σπαθιά κι ελεύθεροι να μείνουν.

Mε αφορμή τη συμπλήρωση 200 χρόνων από την Έξοδο του Μεσολογγίου

ας κάνουμε ως Στ ' 1 ενα μικρό αφιέρωμα....

«Ιερός βωμός», «Φρούριο τ’ ουρανού», «Πόλη των Tιμών», «Γη μοιρόγραφτη,

Καημένο Μεσολόγγι, Αθάνατο Μεσολόγγι!!!

Λίγες φορές μια ταπεινή πολη έχει υμνηθεί με τόση θέρμη από ποιητές και λογοτέχνες, σε διάφορες εποχές και γλώσσες. Το 1826, όμως, το Μεσολόγγι παύει να είναι απλώς μια πόλη, γίνεται ένας τόπος ιδεατός,μια πόλη σύμβολο του αγώνα για την ελευθερία.

Το μεγαλείο της Εξόδου δεν βρίσκεται μόνο στις σκληρές μάχες ή στον μεγάλο αριθμό των ανθρώπων που χάθηκαν. Όλα ξεκινούν από την κοινή απόφαση των πολιορκημένων να πάρουν την τύχη τους στα χέρια τους. Ήταν μια απόφαση γεμάτη πειθαρχημένο ηρωισμό, που κάνει την πράξη τους να ξεπερνά τα ανθρώπινα μέτρα.Η Έξοδος δεν ήταν μια τυφλή πορεία προς τον θάνατο. Αντίθετα, ήταν ένας αγώνας μέχρι την τελευταία στιγμή για τη ζωή, την οποία οι υπερασπιστές του Μεσολογγίου είχαν ταυτίσει απόλυτα με την Ελευθερία

Η Μαρτυρία του ίδιου του Ιμπραήμ:

<<Βλέπεις πως λιωνει εκείνο το χιόνι. Ετσι θα λιώναμε κι’μείς όλοι,..... άν η φρουρά του Μεσολογγιού είχε τροφές .......για τρείς ακόμα εβδομάδες».

Το γιλέκο της εξοδίτισσας Ελένης Στάικου δεσπόζει σε περίοπτη θέση στο Μουσείο.

Το περίτεχνο αυτό ανδρικό χρυσοκέντητο γιλέκο των αρχών του 19ου αιώνα, το οποίο φορούσε η νεαρή Ελένη Στάικου κατά την ώρα της Εξόδου, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα εκθέματα του Μουσείου.Η Ελένη Στάικου συμμετείχε στην Έξοδο και τραυματίστηκε.

Το 1829, που το Μεσολόγγι απελευθερώθηκε, επέστρεψε και έζησε στην πόλη τυφλή από το ένα της μάτι .Άφησε ως διαθήκη στην

οικογένειά της, όποιο κορίτσι γεννιόταν δεύτερο, να παίρνει το όνομά της καθώς και το γιλέκο της. Έτσι, πέρασε από γενιά σε γενιά φτάνοντας στην τρισέγγονή της, Ελένη Στάικου .