ΦΩΣ-ΑΡΧΑΙΑ ΚΩΜΩΔΙΑ ΚΑΙ....ΠΕΙΡΑΜΑΤΑ

ΝΕΦΕΛΕΣ- ΑΡΙΣΤΟΦΑΝΗ

ΣΩΚΡΑΤΗΣ -ΣΤΡΕΨΙΑΔΗΣ

ΣΤΡ. Βρήκα έναν τρόπο πώς να εξαφανίσω
τη μήνυση· κι εσένα θα σ᾽ αρέσει.
ΣΩΚ. Σαν τί; ΣΤΡ. Οι φαρμακοπώλες δεν πουλούνε
μια πέτρα ωραία και διάφανη, που ανάβουν
μ᾽ αυτή φωτιά; Θα ξέρεις. ΣΩΚ. Το γυαλί;
ΣΤΡ. Ναι, αυτό. Λοιπόν εγώ γυαλί θα πάρω,
                                                               770κι ο γραμματέας τη μήνυση όταν γράφει,
κατά τον ήλιο θα σταθώ, πιο πέρα,
κι αυτά που γράφει στο κερί θα λιώσω.
ΣΩΚ. Σοφό, ναι μά τις Χάριτες.

Οι ακτίνες πριν τον φακό είναι παράλληλες;

Ο φακός είναι κυρτός (παχύτερος στο κέντρο);

Ο φακός είναι κάθετος στις ακτίνες;

Μετά τον φακό οι ακτίνες στρέφονται προς το ίδιο σημείο;

Υπάρχει ένα μόνο εστιακό σημείο (όχι “ζώνη”);

Το κερί/πινακίδα είναι ακριβώς στην εστία;

Τι θα συμβεί αν μετακινήσω το κερί πιο μπροστά ή πιο πίσω από την εστία;

https://youtu.be/2ooMdNix0r4?si=1NqXRz10QXoz_po9 ΣΤΑ 31 

 Ένας φακός είναι ένα διαφανές αντικείμενο, όπως ένα κομμάτι γυαλιού ή πλαστικού, που αλλάζει την εμφάνιση των πραγμάτων κάμπτοντας το φως. Αυτή η κάμψη του φωτός ονομάζεται διάθλαση . Οι φακοί μπορούν να κάνουν τα αντικείμενα να φαίνονται μεγαλύτερα, μικρότερα ή ακόμα και ανάποδα.

Χρησιμοποιείτε φακούς επαφής κάθε μέρα! Βρίσκονται σε γυαλιά οράσεως , φακούς επαφής, φωτογραφικές μηχανές και τηλεσκόπια . Ακόμα και το δικό σας μάτι έχει έναν φακό μέσα του. Οι φακοί έχουν διαφορετικά σχήματα και κάθε σχήμα αλλάζει το φως με μοναδικό τρόπο.

Η ιστορία των φακών

Κόκκινες και καφέ φακές, οι οποίες ενέπνευσαν το όνομα «φακός».

Η λέξη «φακός» προέρχεται στην πραγματικότητα από την λέξη  « φακή »! Αυτό συμβαίνει επειδή οι πρώτοι φακοί έμοιαζαν πολύ με το σχήμα  φακής.

Οι άνθρωποι γνωρίζουν τους φακούς εδώ και πολύ καιρό. Η παλαιότερη γραπτή αναφορά για φακούς προέρχεται από ένα αρχαίο ελληνικό έργο του Αριστοφάνη . Σε αυτό το έργο, οι φακοί χρησιμοποιούνταν με ηλιακό φως για να ανάβουν φωτιές.



Πολλοί πιστεύουν ότι ο Γαλιλαίος Γαλιλέι εφηύρε το τηλεσκόπιο . Αν και δεν το εφηύρε ο ίδιος, βελτίωσε σημαντικά ένα σχέδιο που έμαθε από Ολλανδούς κατασκευαστές φακών. Ήταν πιθανώς ο πρώτος που χρησιμοποίησε τηλεσκόπια για να κάνει σημαντικές αστρονομικές παρατηρήσεις, όπως η παρατήρηση της σελήνης και των πλανητών.

τι παρατηρω;

Ένας φακός παράγει το φαινόμενο  επειδή το φως ταξιδεύει πιο αργά μέσα στον φακό παρά στον περιβάλλοντα αέρα, έτσι ώστε η διάθλαση, μια απότομη κάμψη, μιας δέσμης φωτός να συμβαίνει τόσο στο σημείο που η δέσμη εισέρχεται στον φακό όσο και στο σημείο που αναδύεται από τον φακό στον αέρα.

ΘΕΩΡΙΑ

Ο ΦΑΚΟΣ

Ένας φακός είναι ένα κομμάτι γυαλιού ή άλλου διαφανούς υλικού που είναι καμπυλωμένο στη μία ή και στις δύο πλευρές. Συνήθως έχει σχήμα κύκλου. Οι φακοί χρησιμοποιούνται για να κάμπτουν το φως . Αυτό κάνει τα αντικείμενα που φαίνονται μέσα από έναν φακό να φαίνονται μεγαλύτερα ή μικρότερα από ό,τι είναι στην πραγματικότητα. Τα τηλεσκόπια, τα κιάλια, τα μικροσκόπια, οι φωτογραφικές μηχανές και τα γυαλιά οράσεως έχουν έναν ή περισσότερους φακούς.

Το μάτι περιέχει έναν φακό που κάμπτει τις ακτίνες φωτός έτσι ώστε να συναντώνται ακριβώς σε ένα μέρος του ματιού που είναι γνωστό ως αμφιβληστροειδής. Το σχήμα του φακού αλλάζει για να επιτρέπει στο μάτι να βλέπει αντικείμενα σε διαφορετικές αποστάσεις. Εάν ο φακός δεν κάμπτει σωστά τις ακτίνες φωτός, το αποτέλεσμα είναι μυωπία ή υπερμετρωπία. Η μυωπία κάνει τα μακρινά πράγματα να φαίνονται θολά. Μπορεί να διορθωθεί φορώντας γυαλιά με κοίλους φακούς. Η υπερμετρωπία κάνει τα κοντινά πράγματα να φαίνονται θολά. Μπορεί να διορθωθεί φορώντας γυαλιά με κυρτούς φακούς. Οι φακοί και των δύο τύπων γυαλιών κάμπτουν τις ακτίνες φωτός έτσι ώστε να συναντώνται στον αμφιβληστροειδή.


Συγκλίνοντες – Αποκλίνοντες φακοί
 1. ΜΙΚΡΟ ΠΕΙΡΑΜΑ (5–10 λεπτά)
Υλικά:

μεγεθυντικός φακός (ή φακός από σχολικό σετ / κινητό φακό)
ένα φύλλο χαρτί ή βιβλίο
ηλιακό φως ή φακός

 Συγκλίνοντες φακοί

Βγες στο φως του ήλιου
Στρέψε τον φακό σε ένα σημείο στο χαρτί
Θα δεις ότι το φως μαζεύεται σε ένα μικρό σημείο

👉 ΛΕΜΕ:
«Το φως συγκεντρώνεται - συγκλίνει»
Αποκλίνοντες φακοί
Το φως δεν μαζεύεται, απλώνεται
Πολύ απλός κανόνας
Συγκλίνει = μαζεύει το φως
Αποκλίνει = απλώνει το φως


Συμπλήρωση:
Ο συγκλίνων φακός __________ το φως
Ο αποκλίνων φακός __________ το φως
Ερώτηση σκέψης:
Γιατί νομίζεις ότι τα γυαλιά μυωπίας είναι αποκλίνοντες φακοί;
Τι θα συνέβαινε αν χρησιμοποιούσαμε λάθος φακό;

Συγκλίνοντες φακοί (κυρτοί)
Είναι πιο χοντροί στο κέντρο και πιο λεπτοί στις άκρες
Συγκεντρώνουν τις ακτίνες του φωτός σε ένα σημείο (εστία)

👉 Χρησιμοποιούνται σε:
μεγεθυντικό φακό
γυαλιά υπερμετρωπίας
φωτογραφικές μηχανές
 Αποκλίνοντες φακοί (κοίλοι)
Είναι πιο λεπτοί στο κέντρο και πιο χοντροί στις άκρες
Απλώνουν (διασκορπίζουν) τις ακτίνες του φωτός

👉 Χρησιμοποιούνται σε:
γυαλιά μυωπίας