μόριο -άτομο, Η ΚΙΝΗΣΗ ΤΩΝ ΜΟΡΙΩΝ

ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΤΟΜΟ  ΚΑΙ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΜΟΡΙΟ.....

 Όλα τα αντικείμενα που βλέπουμε γύρω μας είναι φτιαγμένα από μόρια.

Ένα μόριο  αποτελειται από δύο ή περισσότερα άτομα

• Το πιο σημαντικό μόριο για τη ζωή στη Γη είναι  το νερό  H2O . Αποτελείται από 2 άτομα υδρογόνου και 1 άτομο οξυγόνου.
  
  

Συχνή  ερώτηση

1. Ποια είναι η διαφορά μεταξύ ενός ατόμου και ενός μορίου;

Απ .  Ένα μόριο αποτελείται από δύο ή περισσότερα άτομα.

1η ΕΝΟΤΗΤΑ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΗ

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΩ

1. ΔΟΜΗ ΤΗΣ ΥΛΗΣ

ΜΟΡΙΟ-ΑΤΟΜΟ

• Άτομο ονομάζεται το σωματίδιο που αποτελείται από τον πυρήνα και τα ηλεκτρόνια που περιστρέφονται γύρω από τον πυρήνα. Ο πυρήνας αποτελείται από πρωτόνια και νετρόνια.

ΑΤΟΜΟ:

• Άτομο ονομάζεται το σωματίδιο που αποτελείται από τον πυρήνα και τα ηλεκτρόνια που περιστρέφονται  ταχύτατα  γύρω από τον πυρήνα. Ο πυρήνας αποτελείται από πρωτόνια και νετρόνια.

Ο αριθμός των πρωτονίων του πυρήνα ενός ατόμου είναι αυτό που καθορίζει την ταυτότητά του.

Το άτομο είναι το μικρότερο σωματίδιο της ύλης που μπορεί να συνδυαστεί με άλλα άτομα και να σχηματίσει μόρια.

ΜΟΡΙΟ :

Το μόριο  αποτελείται από μικρότερα σωματίδια, τα άτομα.

• Μόριο είναι το μικρότερο τμήμα ενός υλικού που διατηρεί τις ιδιότητές του.Η ζάχαρη, για παράδειγμα, είναι γλυκιά. Και το μόριο της
ζάχαρης είναι γλυκό

.Ένα μόριο νερού μπορεί να χωριστεί σε  άτομα .  Αλλά αυτά τα άτομα από μόνα τους δεν έχουν τις ιδιότητες του νερού.

εως εδω

.

• Στοιχεία ονομάζονται τα καθαρά σώματα που αποτελούνται από ένα μόνο είδος ατόμων.
• Χημικές ενώσεις ονομάζονται τα καθαρά σώματα που αποτελούνται από διαφορετικά άτομα.

θεωρια

Τα ηλεκτρόνια κινούνται τόσο απίστευτα γρήγορα που θεωρούνταν ως μη παρατηρήσιμα.

Παρά τις δυσκολίες, πολλοί ερευνητές ήταν αποφασισμένοι να προσπαθήσουν να  παρατηρησουν τα  ηλεκτρόνια με διαφορετικούς τρόπους. 

Τι ώθησε αυτές τις προσπάθειες, θα ρωτήσετε; 

Η περιέργεια, φυσικά!

Αν μάθουμε περισσότερα για τα μικρότερα  στοιχεία της φύσης, μπορεί τελικά να μπορέσουμε να τα ελέγξουμε. 

Ξέρουμε  ότι τα ηλεκτρόνια ελέγχουν τις ιδιότητες όλων των υλικών –

τα ηλεκτρόνια είναι η επιφάνεια επαφής του ατόμου με τον έξω κόσμο

εικονες   -

ζωγραφια για....  νομπελ φυσικης  2023

Ελπίζουν επίσης οι επιστήμονες  να καταλάβουν   πώς τα ηλεκτρόνια κινούνται σε πιο πολύπλοκα μόρια.

Η ΚΙΝΗΣΗ ΤΩΝ ΜΟΡΙΩΝ 

ΣΤΑ ΣΤΕΡΑ, ΤΑ ΥΓΡΑ ΚΑΙ ΤΑ ΑΕΡΙΑ 

 

Σε ποια κατάσταση βρίσκεται το υλικό σώμα με βάση την κίνηση των μορίων του;........................................................

 

Σε ποια κατάσταση βρίσκεται το υλικό σώμα με βάση την κίνηση των μορίων του;...........................................

                                                              

 

Σε ποια κατάσταση βρίσκεται το υλικό σώμα με βάση την κίνηση των μορίων του;...........................

2.ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΥΛΗΣ

ΟΓΚΟΣ-ΜΑΖΑ-ΠΥΚΝΟΤΗΤΑ

 η π................................έχει να κάνει με το πόσο βαρύ ειναι  κάτι (μάζα) και σχετίζεται με το μέγεθός του(όγκο).

Πρόσεξε,  βάρος και μάζα, δεν είναι το ίδιο , παρόλο που μοιάζουν αρκετά…
Η μάζα δε μεταβάλλεται όταν το σώμα αλλάζει θέση, ενώ το βάρος εξαρτάται και από το υψόμετρο μιας περιοχής.
Όσο αυξάνεται το ύψος ενός σώματος από την επιφάνεια της Γης, τόσο ελαττώνεται το βάρος του. Ένας άνθρωπος έχει διαφορετικό βάρος πάνω στη Γη και διαφορετικό σε έναν άλλο πλανήτη, μακριά από τη Γη.

2.Μπορεί η επιστήμη να είναι και ... διασκεδαστική; 

Ναι, αν παρουσιάζεται με τρόπο ελκυστικό, κατανοητό και διασκεδαστικό

Η επιστημονική σκέψη, σε συνδυασμό με το παιχνίδι και τη φαντασία μας, μπορούν να φέρουν ένα αποτέλεσμα ΘΕΑΜΑΤΙΚΟ, που να προσφέρει ικανοποίηση, χαρά και διασκέδαση. 

• 😆😅😃😄Κάντε πολλές ερωτήσεις. Δεν χρειάζεται να έχετε όλες τις απαντήσεις.
• Ενθαρρύνετε τη φυσική σας περιέργεια.

ΚΑΝΤΕ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

• Η παρατήρηση είναι η βάση της ανακάλυψης!

• ΓΙΟΡΤΑΣΤΕ ΤΑ ΛΑΘΗ

  • -😆Τα λάθη είναι ευκαιρίες για να μάθεις νέα πράγματα!
  • Επαινούμε τη σκληρή δουλειά (όχι μόνο τις επιτυχίες) !
  • -Συνεχισε  να εργάζεσαι για να ξεπεράσεις τις αναποδιές.
  • Τι έμαθες; Σκέψου τι θα μπορούσες να κάνεις διαφορετικά την επόμενη φορά.

ΑΤΟΜΟ-ΜΟΡΙΟ

ΣΧΟΛΕΙΟ:πειραμα       ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ

Μόρια νερού σε κίνηση

Αυτό το πείραμα είναι εξαιρετικό για να ελέγξετε εάν τα μόρια του ζεστού νερού κινούνται πραγματικά πιο γρήγορα από τα τα μόρια του κρύου.,. Ρίξτε λίγο νερό, ρίξτε λίγη χρωστική τροφίμων και συγκρίνετε τα αποτελέσματα.

Τι θα χρειαστείτε: Ένα διαφανές ποτήρι γεμάτο με ζεστό νερό Ένα διαφανές ποτήρι γεμάτο με κρύο νερό Χρώμα τροφίμων Σταγονόμετρο   Οδηγίες: Γεμίστε τα ποτήρια με την ίδια ποσότητα νερού, ένα κρύο και ένα ζεστό. Ρίξτε μια σταγόνα χρωστική τροφίμων και στα δύο ποτήρια το συντομότερο δυνατό. Προσέξτε τι συμβαίνει με το χρώμα των τροφίμων.   Τι συμβαίνει; Αν παρακολουθήσετε προσεκτικά θα παρατηρήσετε ότι ......

ΣΧΟΛΕΙΟ:πειραμα  για την πυκνοτητα

Επιπλέει ή βυθίζεται ένα πορτοκάλι όταν τοποθετείται στο νερό;

 Φαίνεται σαν μια αρκετά απλή ερώτηση, αλλά είναι; Δοκιμάστε αυτό το διασκεδαστικό επιστημονικό πείραμα για την πυκνότητα για παιδιά και απαντήστε στην ερώτηση μαθαίνοντας παράλληλα ένα μοναδικό χαρακτηριστικό των πορτοκαλιών.

Τι θα χρειαστείτε:

• Ένα πορτοκάλι
• Ένα βαθύ μπολ ή δοχείο
• Νερό

 

Οδηγίες:

1. Γεμίστε το μπολ με νερό.
2. Βάλτε το πορτοκάλι στο νερό και δείτε τι συμβαίνει.
3. Ξεφλουδίστε τη φλούδα από το πορτοκάλι και δοκιμάστε ξανά το πείραμα, τι γίνεται αυτή τη φορά;

 

Τι συμβαίνει;

....................................................................................................................................

  Κατανόηση κειμένου

Η φίλη μας η θάλασσα

Το τελευταίο μπάνιο του καλοκαιριού

Το καλοκαίρι είχε σχεδόν τελειώσει. Ο ήλιος όμως έλαμπε ακόμη ψηλά και η θάλασσα ήταν ήρεμη και γαλάζια.

Η Μαρία πήρε την πετσέτα της και έτρεξε στην παραλία μαζί με τον μικρό της αδελφό.
«Πάμε για το τελευταίο μας μπάνιο!» φώναξε χαρούμενη.

Τα παιδιά άφησαν τα πράγματά τους στην άμμο και έτρεξαν στο νερό. Έκαναν βουτιές, κολύμπησαν και έψαξαν ανάμεσα στα βράχια για μικρά κοχύλια.

Ξαφνικά, ο αδελφός της Μαρίας βρήκε ένα πανέμορφο κοχύλι.

«Κοίτα! Είναι σαν μικρό σπίτι!» είπε.

Η Μαρία το πήρε στα χέρια της και το κοίταξε προσεκτικά. Ύστερα το άφησε πάλι στην άμμο.

«Ας το αφήσουμε εδώ. Η θάλασσα είναι το σπίτι του», είπε.

Ο ήλιος άρχισε να χαμηλώνει και η παραλία γέμισε χρυσαφένιο φως. Τα παιδιά πήραν τις πετσέτες τους και πήραν τον δρόμο για το σπίτι.

«Του χρόνου πάλι!» είπε η Μαρία και γύρισε να κοιτάξει τη θάλασσα.

Και η θάλασσα, ήρεμη και γαλάζια, έμοιαζε σαν να τους αποχαιρετούσε.

Αν ήσουν κι εσύ στην παραλία, τι θα ήθελες να βρεις στην άμμο;

Περίληψη

Το δεξαμενόπλοιο «Πρεστίζ» βυθίστηκε στις ακτές της Ισπανίας και προκάλεσε μεγάλη οικολογική καταστροφή. Μεγάλη ποσότητα πετρελαίου χύθηκε στη θάλασσα και μόλυνε τις ακτές. Πολλά θαλασσοπούλια κινδύνεψαν από το πετρέλαιο. Οι άνθρωποι προσπάθησαν να περιορίσουν τη ρύπανση και να προστατεύσουν τις ακτές με πλωτά φράγματα. Η καταστροφή ήταν πολύ μεγάλη και επηρέασε τη θάλασσα, τα ζώα και το περιβάλλον.

Ερωτήσεις κατανόησης

Πώς λεγόταν το δεξαμενόπλοιο που έπαθε τη ζημιά;
Τι μετέφερε το πλοίο;
Τι συνέβη στο πλοίο «Prestige»;
Πού χύθηκε το πετρέλαιο;
Τι προβλήματα προκάλεσε το πετρέλαιο στη θάλασσα και στις ακτές;
Τι έπαθαν τα θαλασσοπούλια;
Τι έκαναν οι άνθρωποι για να σταματήσουν την πετρελαιοκηλίδα;
Πόσους περίπου τόνους πετρελαίου μετέφερε το πλοίο;
Ποιες χώρες προσπάθησαν να περιορίσουν τη ρύπανση;
Γιατί η καταστροφή θεωρήθηκε πολύ μεγάλη;

💡 Μία ερώτηση για σκέψη

Πώς νομίζεις ότι μπορούμε να προστατεύουμε τη θάλασσα και τα ζώα από τέτοιες καταστροφές;

Σωστό ή Λάθος

Το «Prestige» ήταν δεξαμενόπλοιο. ☐
Το πλοίο μετέφερε νερό. ☐
Πετρέλαιο χύθηκε στη θάλασσα. ☐
Τα θαλασσοπούλια δεν επηρεάστηκαν καθόλου. ☐
Οι άνθρωποι προσπάθησαν να καθαρίσουν τις ακτές. ☐
Το πλοίο βυθίστηκε κοντά στις ακτές της Ισπανίας. ☐

Η διαρροή πετρελαίου από το «Πρεστίζ» προκάλεσε μεγάλη οικολογική καταστροφή στις ακτές της βόρειας Ισπανίας. ☐

Σύμφωνα με Ισπανούς αξιωματούχους, είχαν μολυνθεί 35 χιλιόμετρα ακτών. ☐

Οι επιστήμονες εντόπισαν μόνο μία μικρή πετρελαιοκηλίδα. ☐

Οι ενώσεις αλιέων υποστήριζαν ότι είχαν μολυνθεί μόνο 20 χιλιόμετρα ακτών. ☐

Το «Πρεστίζ» ήταν 26 ετών και είχε μονό τοίχωμα. ☐

Για την προστασία των ακτών χρησιμοποιήθηκαν πλωτά φράγματα. ☐

Το κείμενο αναφέρει ότι τουλάχιστον 10.000 τόνοι πετρελαίου είχαν ήδη χυθεί στη θάλασσα ☐

ΡΟ

 

ΜΙΑ ΛΕΞΗ ΑΦΗΝΕΙ… ΙΧΝΗ

Ακολουθήστε την

Ποια λέξη;
Πού ξεκίνησε;
Ποιος την έγραψε;

Πού ταξίδεψε;👀 Τι είναι αυτά;

https://liber.cnr.it/tablet/view/4098

🤔 Ποιος το έγραψε;
💡 Το καταλάβαμε!

ΜΙΑ ΛΕΞΗ ΑΦΗΝΕΙ… ΙΧΝΗ

Ακολουθήστε την.

🧵

Ποια λέξη;
Πού ξεκίνησε;
Ποιος την έγραψε;
Πού ταξίδεψε;

https://www.themata-archaiologias.gr/%CE%AD%CE%BD%CE%B1-%CE%B9%CE%B5%CF%81%CF%8C-%CE%B2%CE%B1%CF%83%CE%B9%CE%BB%CE%B9%CE%BA%CE%AE%CF%82-%CE%BB%CE%B1%CF%84%CF%81%CE%B5%CE%AF%CE%B1%CF%82-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CE%AD%CE%BD%CE%B1-%CF%80%CE%BF/

Δεν ξέρουμε πότε γεννήθηκε.

Ίσως να ήταν ήδη παλιά όταν κάποιος την χάραξε στις πινακίδες της Γραμμικής Β.

 ΑΡΓΟΤΕΡΑ με ρο σαν R και δέλτα σαν τρίγωνο.

Αιώνες ΜΕΤΑ, τη βρίσκουμε γραμμένη στις Αιγές —

Κι ύστερα η λέξη συνεχίζει το ταξίδι της…

ρόδο → rose → rosa → …

Άλλες γλώσσες.
Άλλες γραφές.
Άλλοι ήχοι.

Κι όμως, κάτι από τη λέξη μένει.

Η ίδια λέξη ταξιδεύει.

ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΕΣ ΛΕΞΕΙΣ.

ΤΟ ΙΔΙΟ ΛΟΥΛΟΥΔΙ

 https://ebooks.edu.gr/ebooks/v/html/8547/2178/Istoria_E-Dimotikou_html-empl/index1.html

http://libgymdoliana.mysch.gr?barcode=608

ΧΡΟΝΟΙ ΡΗΜΑΤΟΣ

 Εμείς οι άνθρωποι καταλαβαίνουμε τον χρόνο με τρεις τρόπους: 

με το χθες, το τώρα και το αύριο.

Για να δείξουμε πότε κάνουμε μια πράξη, αλλάζουμε τη μορφή που έχουν τα ρήματα.

Δες πώς αλλάζει το ρήμα γράφω ανάλογα με τον χρόνο:

• ☀️ Τώρα: «Τώρα γράφω τα μαθήματά μου» / «Γράφομαι τώρα στο μάθημα».
• 🌙 Χθες: «Χθες έγραψα τα μαθήματά μου» / «Χθες γράφτηκα στο ποδόσφαιρο».
• 🚀 Αύριο: «Αύριο θα γράψω τα μαθήματά μου» / «Αύριο θα γραφτώ στη βιβλιοθήκη».

			Ενεστώτας	δένω	δένομαι
			Παρατατικός	έδενα	δενόμουν
			Εξακολουθητικός μέλ.	θα δένω	θα δένομαι
			Στιγμιαίος μέλ.	θα δέσω	θα δεθώ
			Αόριστος	έδεσα	δέθηκα
			Παρακείμενος	έχω δέσει	έχω δεθεί
			Υπερσυντέλικος	είχα δέσει	είχα δεθεί
			Συντελεσμένος μέλ.	θα έχω δέσει	θα έχω δεθεί

 Φυλλάδιο Ασκήσεων:

 Οι Χρόνοι του Ρήματος 

Μικρή Υπενθύμιση: 

• Τώρα (Παρόν): Αυτό που κάνουμε αυτή τη στιγμή. (π.χ. γράφω) 

• Χθες (Παρελθόν): Αυτό που κάναμε πριν. (π.χ. έγραψα) 

• Αύριο (Μέλλον): Αυτό που θα κάνουμε μετά. (π.χ. θα γράψω)

 Άσκηση 1:

 Αντιστοίχισε τις φράσεις με το σωστό χρόνο! παρον-μελλον-παρελθον

 Χθες γράφτηκα στο κολυμβητήριο. -ΠΑΡΕΛΘΟΝ

Αύριο θα γράψω τα μαθήματά μου. 

 Τώρα γράφω στον πίνακα. 

 Αύριο θα γραφτώ στην ομάδα. 

Τώρα γράφομαι στο μάθημα. 

Χθες έγραψα τα μαθήματά μου. 

Άσκηση 2:

 Συμπλήρωσε τα κενά στις προτάσεις! 

1. (Τώρα) Ο Ηλίας   _______________________ (διαβάζω) ένα πολύ ωραίο βιβλίο.

 2. (Χθες) Ο Μάξιμος _______________________ (παίζω) ποδόσφαιρο στην αυλή. 

3. (Αύριο) Η   ΄ Ελια  _______________________ (πάω) μια βόλτα στο πάρκο.

 4. (Χθες)  Ο θωμάς  _______________________ (τρώω) ένα  κουλούρι. 

5. (Τώρα) Ο Νικόλας  _______________________ (ακούω) μουσική.

6.    (Χθες)  Ο Δημήτρης _______________________   (γράφω) ένα μήνυμα.

7.    (Αύριο)   Ο Χαράλαμπος   __________________ ( λύνω)      ένα πρόβλημα.